Άγχος vs Ψεύδος
- liesdetection
- Nov 28, 2025
- 2 min read
Αν δεν έχεις δομημένο τρόπο να ξεχωρίζεις το ένα από το άλλο, ρισκάρεις να:
θεωρήσεις ύποπτο έναν ειλικρινή συνεργάτη
σου διαφύγει κάποιος που σε χειραγωγεί με άνεση
υπονομεύσεις την αξιοπιστία του ίδιου του ελέγχου
Και το κόστος το πληρώνει ο οργανισμός – και η φήμη σου.
Γιατί είναι τόσο δύσκολο;
Επειδή η νευρικότητα είναι φυσιολογική σε ένα πλαίσιο ελέγχου.
Τα κλασικά σήματα που πολλοί διαβάζουν ως «ψέμα»:
τρεμάμενη φωνή
αποφυγή βλεμματικής επαφής
νευρικές κινήσεις
τα οποία όμως μπορεί να είναι συχνά σήματα στρες, και όχι απαραίτητα ενοχής.
Ταυτόχρονα, οι πιο χειριστικοί άνθρωποι μπορούν να είναι:
ήρεμοι
«δεμένοι» στις απαντήσεις τους
κοινωνικοί και συνεργάσιμοι
Την ίδια στιγμή αποκρύπτουν, διαστρεβλώνουν ή κατευθύνουν τη συζήτηση εκεί που τους βολεύει.
Αν μένεις στη διαίσθηση, παίζεις στα τυφλά.
Τα 3 κλασικά λάθη ελεγκτών
Σύγχυση στρες με ενοχή
«Κουνιέται πολύ στην καρέκλα, άρα κάτι κρύβει». Ίσως απλώς φοβάται το πλαίσιο.
Αξιολόγηση ενός μόνο σήματος
Ένα βλέμμα ή μια παύση δεν αρκεί.
Χωρίς baseline και μοτίβο, είναι υπόθεση, όχι ανάλυση.
Παράβλεψη ασυμφωνίας
Το στόμα δίνει «τέλεια» απάντηση, αλλά το σώμα δεν συμφωνεί.
Αν δεν ξέρεις τι παρατηρείς, το χάνεις.
Τι αλλάζει με την Ανάλυση Συμπεριφοράς
Η Ανάλυση Συμπεριφοράς δεν κυνηγά «μαγικά σημάδια ψεύδους».
Φτιάχνει πλαίσιο.
Βλέπεις τι λέει (συνέπεια, λεπτομέρειες, κενά)
Πώς το λέει (ρυθμός, παύσεις, τόνος)
Τι κάνει το σώμα (σήματα στρες vs απόσυρσης / απόκρυψης)
Συγκρίνεις τα πάντα με το baseline και τα μοτίβα σε συγκεκριμένα θέματα
Έτσι, η ερώτηση δεν είναι «φαίνεται νευρικός;»
αλλά:
«Πότε και πώς αλλάζει η συμπεριφορά του σε σχέση με αυτά που λέει;»
Certified Behaviour Analysis Practitioner Training
Από τη διαίσθηση στη τεκμηριωμένη κρίση
Το Certified Behaviour Analysis Practitioner είναι φτιαγμένο για:
ελεγκτές (internal & external auditors)
controllers
στελέχη risk & compliance
Δεν σου πουλά «έκτη αίσθηση».
Σου δίνει μέθοδο, γλώσσα και εργαλεία.
Τι παίρνεις στην πράξη
Ξεκάθαρο μοντέλο για στρες vs ψεύδος
Πώς στήνεις audit interviews ώστε να μειώνεις άχρηστο άγχος και να βλέπεις καθαρά μοτίβα
Τεχνικές ερωτήσεων που ανοίγουν, δεν κλείνουν τον συνομιλητή
Πλαίσιο ηθικής & τεκμηρίωσης για να γράφεις ευρήματα που στέκονται και σε αμφισβήτηση
Ένα ρεαλιστικό δίλημμα
Ο Α είναι αγχωμένος, μπερδεύεται, παίζει με το στυλό.
Ο Β είναι χαλαρός, ήρεμος, «δείχνει» σίγουρος.
Χωρίς ανάλυση συμπεριφοράς, συνήθως εμπιστεύεσαι τον Β.
Με εκπαιδευμένο μάτι, βλέπεις ότι:
ο Α είναι συνεπής, και τα στοιχεία τον επιβεβαιώνουν
ο Β αλλάζει μικρές λεπτομέρειες σε κρίσιμα σημεία και αποφεύγει συγκεκριμένες περιόδους
Η διαφορά δεν είναι η διαίσθηση. Είναι η μέθοδος.
Το ερώτημα που πρέπει να κάνεις στον εαυτό σου.
Με το σημερινό επίπεδο ρίσκου, κανονισμών και ευθυνών:
Μπορείς πραγματικά να βασίζεσαι μόνο στο “μου φάνηκε ύποπτος”;
Αν η απάντηση είναι «όχι», τότε:
είτε συνεχίζεις να ελπίζεις ότι η διαίσθηση σε σώζει
είτε επενδύεις σε ένα πλαίσιο που κάνει την κρίση σου υπερασπίσιμη
Το Certified Behaviour Analysis Practitioner είναι αυτό το πλαίσιο.
Για ελεγκτές και controllers που δεν θέλουν απλώς να «κάνουν τη δουλειά»,
αλλά να μπορούν να εξηγήσουν – με καθαρό, επιστημονικό τρόπο – γιατί εμπιστεύτηκαν ή αμφισβήτησαν κάποιον.
Εκεί χτίζεται η πραγματική αξιοπιστία ενός ελεγκτή.
Comments